Wat te doen na overlijden: alles wat je moet regelen

Wat te doen na overlijden: alles wat je moet regelen

Als iemand overlijdt, komen er veel praktische zaken op je af op een moment dat je daar het minst op zit te wachten. Wat moet je als eerste doen? Wie moet je bellen? Wat regelt de uitvaartondernemer en wat moet je zelf doen?

In dit artikel vind je een praktisch overzicht van alles wat je moet regelen na een overlijden, ingedeeld op tijdvolgorde. Van de eerste uren na het overlijden tot de weken daarna.

 

Direct na het overlijden

De huisarts of arts bellen

De eerste stap na een overlijden is het bellen van de huisarts of, buiten kantooruren, de huisartsenpost. De arts stelt de dood officieel vast en geeft een overlijdensverklaring af. Zonder deze verklaring kan de uitvaart niet geregeld worden.

Als iemand in het ziekenhuis overlijdt, neemt het ziekenhuis contact op met de arts die de verklaring afgeeft.

De uitvaartondernemer inschakelen

Na de overlijdensverklaring schakel je zo snel mogelijk een uitvaartondernemer in. De uitvaartondernemer neemt het lichaam in ontvangst, regelt de opbaring en begeleidt je bij de verdere voorbereiding van de uitvaart.

Als er een wilsbeschikking is, geef die dan direct aan de uitvaartondernemer. Die weet dan wat de overledene wilde en kan de uitvaart daarnaar inrichten.

Directe familie informeren

Informeer directe familieleden zo snel mogelijk na het overlijden. Dit zijn mensen die persoonlijk op de hoogte gesteld moeten worden voordat het nieuws via andere kanalen bekend wordt.

 

De eerste dagen na het overlijden

Aangifte van overlijden bij de gemeente

Binnen drie werkdagen na het overlijden moet aangifte worden gedaan bij de gemeente waar het overlijden heeft plaatsgevonden. De uitvaartondernemer regelt dit meestal namens de nabestaanden. Na de aangifte ontvangt u een akte van overlijden, een officieel document dat u nodig heeft voor veel andere regelzaken.

De uitvaart regelen

Samen met de uitvaartondernemer wordt de uitvaart gepland. Hierbij komen keuzes aan bod zoals begraven of cremeren, de datum en locatie van de uitvaart, de uitvaartkist, de muziek, de toespraken en wie er worden uitgenodigd.

Bij Van Wijk Uitvaartkisten bieden wij uitvaartondernemers een breed assortiment, van klassieke eikenhouten kisten tot gevlochten uitvaartmanden en kisten voor natuurbegraafplaatsen.

Lees ook onze artikelen over hoeveel tijd er zit tussen overlijden en uitvaart en wanneer een begrafenis plaatsvindt na overlijden voor meer informatie over de wettelijke termijnen.

Verlof aanvragen bij de werkgever

Als je zelf werkt, moet je verlof aanvragen bij je werkgever. In Nederland heb je recht op betaald bijzonder verlof bij overlijden van een naaste. Lees ons artikel over verlof bij overlijden voor een volledig overzicht van je rechten per familierelatie.

Rouwkaarten versturen

Als er een rouwkaart of overlijdensbericht wordt verstuurd, wordt dit meestal geregeld door de nabestaanden in samenwerking met de uitvaartondernemer. Zorg voor een actuele adressenlijst van mensen die persoonlijk uitgenodigd worden of een bericht ontvangen.

Andere betrokkenen informeren

Denk ook aan het informeren van mensen buiten de directe familie, zoals vrienden, collega’s en kennissen van de overledene. Dit kan via een rouwkaart, een berichtje of via social media, afhankelijk van wat past bij de situatie.

 

Na de uitvaart

De nalatenschap regelen

Na de uitvaart begint de administratieve afhandeling van de nalatenschap. Dit omvat onder meer het regelen van de erfenis, het contact opnemen met een notaris als er een testament is en het afhandelen van de financiële administratie van de overledene.

Als er geen testament is, geldt het wettelijk erfrecht. De notaris kan uitleggen wat dit voor jou betekent.

Bankzaken regelen na overlijden

Bankrekeningen van de overledene worden na melding van het overlijden geblokkeerd door de bank. Nabestaanden moeten de bank zo snel mogelijk informeren met een kopie van de akte van overlijden. Gezamenlijke rekeningen blijven in de meeste gevallen toegankelijk voor de andere rekeninghouder.

Vraag de bank ook om een overzicht van lopende abonnementen, automatische incasso’s en vaste lasten zodat die kunnen worden stopgezet of overgedragen.

Abonnementen en contracten opzeggen

Denk aan het opzeggen van abonnementen op tijdschriften, streaming diensten, telefonie, internet, lidmaatschappen en andere terugkerende betalingen op naam van de overledene. Dit voorkomt onnodige kosten.

Uitschrijven bij de gemeente

De gemeente wordt automatisch op de hoogte gesteld van het overlijden via de aangifte die bij de gemeente is gedaan. Je hoeft de overledene niet apart uit te schrijven. De gemeente verwerkt dit zelf in de Basisregistratie Personen.

DigiD en overheidsaccounts

Het DigiD van de overledene vervalt automatisch na enige tijd. Je hoeft dit niet apart op te zeggen. Wel is het verstandig om eventuele lopende aanvragen of toeslagen via de Belastingdienst te controleren en stop te zetten.

Aangifte inkomstenbelasting na overlijden

Voor het jaar van overlijden moet nog aangifte inkomstenbelasting worden gedaan voor de overledene. Dit is de aangifte over de periode van 1 januari tot de overlijdensdatum. De erfgenamen zijn verantwoordelijk voor het indienen van deze aangifte. De Belastingdienst informeert de erfgenamen hierover.

Uitvaartverzekering declareren

Als de overledene een uitvaartverzekering had, moet de uitvaart worden gedeclareerd bij de verzekeraar. De uitvaartondernemer helpt hier vaak bij. Zorg dat je de polis bij de hand hebt en vraag na welke kosten vergoed worden.

 

Wat te doen na overlijden alleenstaande

Als een alleenstaande overlijdt zonder directe naaste familie in de omgeving, is de situatie soms complexer. Er is mogelijk niemand die direct de regie neemt. In dat geval kunnen de volgende instanties helpen.

De gemeente heeft een taak als er niemand is die de uitvaart regelt. In uiterste gevallen regelt de gemeente een sobere uitvaart. Een notaris kan de nalatenschap afhandelen als er erfgenamen zijn maar niemand direct beschikbaar is. Een uitvaartondernemer kan ook zonder familie de uitvaart organiseren op basis van instructies van de gemeente of een gemachtigde.